Culturele ontmoetingen 2010-2011
Zij
worden gehouden in het kerkgebouw van de V.G. Vaassen aan de Deventerstraat 36
in Vaassen en U bent daarbij van harte welkom.
De
toegangsprijs bedraagt € 9.-, voorverkoop bij boekhandel Bruna Vaassen € 7.-,
leden en begunstigers van de vereniging betalen € 5.-.
In
de prijs is een kop koffie of thee in
de pause begrepen.
Aanvang
van de “ontmoetingen” 20.00 uur.
Kerk open om 19.30.
Programma ontmoetingsavonden,cursus en filmavonden 2010-2011
Maandag
20 september 2010:
Dr.Tjeu
van den Berk over “Eigenzinnig-Kunstzinnig”,de visie van Carl Gustav Jung op
kunst.
Dr.Tjeu
van den Berk sprak eerder in Vaassen over zijn boek “Mystagogie”. Daarin komt
zijn bewondering voor de religieuze denker en psychiater C.G.Jung al naar
voren. In zijn boek “Eigenzinnig-Kunstzinnig”gaat hij expliciet in op de visie
van C.G.Jung op de kunst. Dat is een gedurfde aanpak,omdat Jung nooit een boek
over kunst geschreven heeft. Wel speelde kunst een belangrijke rol in Jungs
leven en in zijn werk tref je diverse passages over dit onderwerp aan.
Van
den Berk brengt in zijn boek “Eigenzinnig-Kunstzinnig” die passages
bijeen,waardoor a.h.w. een psychologie van de kunst ontstaat. De vraag,die
daarbij centraal staat,is, hoe mensen kunst beleven en welke kwaliteiten een
rol spelen bij het waarnemen van schoonheid. Uitgangspunt daarbij vormt steeds
het gedachtegoed van Jung,waarin archetypen,verborgen herinneringen,complexen
een symboliek een essentiële rol spelen.Vanuit deze elementen wordt in dit boek
een totaalvisie op kunst geformuleerd,waarin kunst wordt omschreven als een
fenomeen,dat zich onttrekt aan de wetten van de causaliteit.
Dr.van
den Berk is een Jungkenner bij uitstek. Het belooft dan ook een boeiende avond
te worden.
Dinsdag
19 oktober 2010:
Prof.Dr.Herman
M.van Praag over “God en Psyche”, de redelijkheid van geloven.
Prof.Dr.Herman
van Praag is een psychiater met interesse voor religie. Dat is opmerkelijk,omdat
veel van zijn collega’s met Freud godsgeloof zien als een primitief restant uit
een kinderlijk verleden. Van Praag zet juist in zijn boek “God en
Psyche”uiteen,dat religie het bestaan niet versmalt,maar verbreedt en verdiept.
Religiositeit voegt een dimensie toe aan het leven,een verticale dimensie.
Religiositeit
stoelt op de behoefte je een wereld voor te stellen voorbij de horizon:een
wereld ontoegankelijk voor onze waarneming. Of zo’n wereld ook bestaat, weten
we niet,zullen we nooit weten. Maar de behoefte eraan is er niet minder om.
Je
kunt de hang om aan het aardse bestaan een religieuze dimensie toe te voegen
een normale persoonlijkheidstrek noemen. Een psychiater kan er niet aan
voorbijgaan,wat zijn waardering voor religiositeit ook moge zijn. De gehele
ziel behoort tot zijn werkterrein.
God
een hardnekkige illusie? Mogelijk, maar in
de belevingswereld van de gelovige bestaat die hogere wereld echt. Dat
is een ervaringsfeit van veel gelovigen. Uiteraard kent Van Praag als
psychiater de schaduwzijden van het geloof,vooral van het angstgeloof. Maar dat
het godsgeloof een bron van troost kan zijn en van hoop, wordt bij de
behandeling van depressies te weinig onderkend .Spirituele behoeften, zo meent
hij tenslotte, behoeven een bedding,een structuur,om niet zweverig te worden.
Voor hem is die structuur het jodendom.
Een
wetenschapper,die vindt, dat godsdienst het leven een diepere zin geeft
.U
begrijpt, het wordt een lezing,die zeer de moeite waard is om bij te wonen.
Woensdag 17 november 2010:
Roelof
Tichelaar over “Boodschappen uit de hemel”.
Roelof
Tichelaar heeft in Hoogeveen een praktijk voor psychische,pastorale en
spirituele bewustwording. Zijn bewuste spirituele weg begon op 19-jarige
leeftijd,staat op zijn website. Gaandeweg ontdekte hij de waarde van het
spiritueel christendom. Toen zag hij in,dat het traditionele christendom
onderweg een deel van haar spirituele rijkdom verloren heeft.
Hij
kreeg dromen,waarin toekomstige dingen werden voorspeld en waarin geestelijke
inzichten werden geschonken. In zijn boek “Boodschappen uit de hemel”vertelt
hij hierover. Een boeiende ontdekkingsreis was begonnen,zegt hij. Geleidelijk
aan besefte hij, dat er een geestelijke wereld van God is, die de mensheid nog
steeds bijstaat en de weg wijst. Hij schrijft over zijn contact met die
geestelijke wereld en legt uit,hoe dat in z’n werk gaat. Tevens gaat hij
na,welke goede krachten er een rol spelen,maar ook welke gevaren eraan kleven.
Daarover schrijft hij heel persoonlijk,gebruikmakend van eigen ervaringen uit
zijn praktijk als hulpverlener. Daarnaast zet hij het verschijnsel in breder
perspectief.Uit deze inzichten en ervaringen zijn ook zijn andere boeken
ontstaan. De gelovige van vandaag zal een mysticus zijn,die God heeft ervaren
in een lied,een tekst, een gedicht,ontmoetingen,in de kunst, in de natuur, zegt
een theoloog. Roelof Tichelaar zal ongetwijfeld op deze religieuze ervaringen
ingaan. Hij zal daarom veel eigentijdse gelovigen aanspreken.
Donderdag
20 januari 2011
Dr.Willem
van der Meiden over kinderbijbels.
Willem
van der Meiden is eind 2009 gepromoveerd op een onderzoek naar kinderbijbels.
In
het Nederlands taal gebied verschijnen meer kinderbijbels dan in welk ander
land ook.
Velen
van ons zijn opgegroeid met de kinderbijbels van W.G. van de Hulst en Anne de
Vries.Het zijn boeiende vertellers, die de kinderen in een begrijpelijke taal
de bijbelse verhalen voorschotelden. Er zit al eeuwen een spanningsveld tussen
de religie en de opvoeding,tussen de theologische en pedagogische motivatie. In
deze oudere kinderbijbels staat de theologische motivatie voorop. De schrijvers
volgen de bijbelse geschiedenis op de voet,terwijl jonge kinderen nog niet
ontvankelijk zijn voor geschiedenis.
De
helft van de kinderbijbels is verschenen na 1945. Moderne auteurs als Mies
Bouhuys, Karel Eykman en mevr.Cramer-Schaap,om eens enige bekenden te noemen,
gingen bij het vertellen meer uit van de wereld van het kind. Zij vulden niet
alles in,maar lieten in verhaal en illustratie ruimte voor de exploratie van
het kind. In deze kinderbijbels wint de pedagogische motivatie het van de
theologische.
Er
is tegenwoordig een enorme diversiteit in kinderbijbels. Er zijn meer
kinderbijbels gekomen,met een korte tekst,waarbij de illustraties het verhaal
dragen. Ook kennen we de zgn.kijkbijbels voor jonge kinderen.
Dr.Willem
van der Meiden zal stellig enige suggesties doen voor het omgaan met
kinderbijbels. Voor (klein)kinderen wil je immers het beste. Een interessante
avond dus voor jong en oud.
Maandag
14 maart 2011
Dr.Heine
Siebrand over “De invloed van Spinoza op ons huidige denken”.
Benedictus
de Spinoza(1632-1677) is zonder twijfel de bekendste wijsgeer van Nederlandse
bodem: hij hoort tot het kleine gezelschap van klassieke filosofen,die
gezichtsbepalend worden geacht voor de geschiedenis van het westerse denken.
Spinoza is in 1632 geboren in Amsterdam.Zijn ouders maakten deel uit van de
nieuwe joodse gemeenschap in Amsterdam,die zich daar had gevestigd om aan de
vervolgingen in Spanje en Portugal te ontkomen.Feit is, dat hij als jonge man
in conflict is geraakt met die Amsterdamse joodse gemeenschap. Oorzaken
daarvoor waren o.a. zijn weigering zich te houden aan de geschreven en
ongeschreven regels van de joodse gemeenschap,zijn onverschilligheid t.a.v. de
uitwendige eredienst en wellicht ook financiële perikelen. In 1656 kwam het tot
een dramatische breuk:op 27 juli van dat jaar werd de grote ban over Spinoza
uitgesproken. Die hield in,dat elk contact met hem moest worden gebroken.
Hij
is nooit tot het christendom overgegaan,ondanks de goede contacten die hij met
christenen onderhield.Uit de briefwisseling met zijn vrienden weten we, dat
Spinoza in Rijnsburg een begin maakte met de systematische uiteenzetting van
zijn eigen wijsgerig stelsel,die tenslotte zou resulteren in zijn beroemdste
werk, de Ethica. Daarin stonden waarden als denken en vrijheid centraal. Omdat
Spinoza’s filosofie door predikanten als atheïstisch werd beschouwd, iets
waartegen hij zich overigens krachtig verzette,gaf hij zijn huisbaas de opdracht
het manuscript pas na zijn overlijden naar de uitgever te sturen.
Dr.Heine
Siebrand is predikant van de Geertekerk en studentenpastor van de oecumenische
studenten van de Janskerk in Utrecht. Hij is gepromoveerd op de filosofie van
Spinoza. Gelet op de invloed van Spinoza op het huidige denken, is deze avond
heel informatief.